Arbeidstijdenwet (ATW)

De Arbeidstijdenwet (ATW), ook wel in de volksmond “werktijdenwet'” genoemd,  is een complex geheel van regels die de maximale werktijden en minimale rusttijden van werknemers bepalen. In de Arbeidstijdenwet staat hoeveel uren werknemers in een bepaalde periode mogen werken en hoeveel tijd ze recht hebben op pauze of rust.  Er zijn daarnaast extra normen voor nachtarbeid, werken op zondag en oproepdiensten (consignatie). De Arbeidstijdenwet geldt voor iedereen vanaf 18 jaar die voor een werkgever werkt, dus ook voor uitzendkrachten, gedetacheerden en stagiairs. Maar ook voor jeugdige werknemers van 16 en 17 jaar, waarvoor aanvullende regels gelden.

Regelgeving in de ATW

De onderstaande regels maken deel uit van het Arbeidstijdenwet en zijn geimplementeerd in mijnDienstrooster.

Download een pdf-bestand met alle regels.

Wekelijkse onafgebroken rusttijd
Hetzij 36 uur per periode van 7 x 24 uur.
Hetzij 72 uur per periode van 14 x 24 uur, eventueel op te splitsen in perioden van minimaal 32 uur.

Dagelijkse onafgebroken rusttijd
11 uur per 24 uur.
1 x per periode van 7 x 24 uur is de dagelijkse rust in te korten tot minimaal 8 uur.
Arbeidsverbod
Op zondag wordt geen arbeid verricht, tenzij …

1e uitzondering op arbeidsverbod
Tenzij het tegendeel is bedongen en uit de aard van de arbeid voortvloeit.

2e uitzondering op arbeidsverbod
Tenzij de bedrijfsomstandigheden dit noodzakelijk maken en het medezeggenschapsorgaan daarmee instemt, en de betrokken werknemer daar voor dat geval mee instemt.

Zondagsbepaling
In geval van arbeid op zondag tenminste 13 vrije zondagen per 52 weken.
Bij collectieve regeling kan hiervan worden afgeweken, zodat het mogelijk wordt om 40 zondagen of meer per jaar te werken. Vervolgens heeft de medewerker een individueel instemmingsrecht, ook als de zondagsarbeid voortvloeit uit de aard van de arbeid of uit bedrijfsomstandigheden.



Arbeidstijd per dienst
12 uur

Arbeidstijd per week
60 uur

Arbeidstijd per 4 weken
Gemiddeld 55 uur per week.
Bij collectieve regeling kan hiervan worden afgeweken.

Arbeidstijd per referentieperiode
Per 16 weken gemiddeld 48 uur per week.
Een nachtdienst is een dienst waarin meer dan 1 uur arbeid wordt verricht tussen 00:00 en 6:00 uur.

Minimum rust na een nachtdienst die eindigt na 02:00 uur
14 uur
1 x per periode van 7 x 24 uur is de rust na een nachtdienst in te korten tot minimaal 8 uur.

Minimum rust na een reeks van 3 of meer achtereenvolgende nachtdiensten
46 uur

Maximum arbeidstijd per nachtdienst
10 uur
(maximaal 5 x per 14 etmalen en 22 x per 52 weken te verlengen tot 12 uur onder gelijktijdige inkorting van de rust na die verlengde nachtdienst tot minimaal 12 uur).

Maximum arbeidstijd per week
60 uur

Maximum arbeidstijd per 4 weken
Gemiddeld 55 uur per week.
Bij collectieve regeling kan hiervan worden afgeweken.

Maximum arbeidstijd per referentieperiode
Per 16 weken gemiddeld 40 uur per week indien sprake is van 16 of meer nachtdiensten in die periode.

Maximum aantal nachtdiensten
Per 16 weken maximaal 36 nachtdiensten die eindigen na 02:00 uur.
Bij collectieve regeling kan hiervan worden afgeweken tot maximaal 140 nachtdiensten die eindigen na 02.00 uur per 52 weken, of maximaal 38 uren arbeid tussen 00.00 uur en 06.00 uur per 2 weken.

Maximum aantal achtereenvolgende nachtdiensten
Geen norm

Maximum aantal achtereenvolgende diensten in een reeks met een of meer nachtdiensten
7
Bij collectieve regeling kan de reeks worden verlengd tot 8.



Arbeidstijd per dienst > 5½ uur
Minimaal ½ uur.
Eventueel op te splitsen in 2 x ¼ uur.
Bij collectieve regeling kan de pauze beperkt worden tot ¼ uur.

Arbeidstijd per dienst > 10 uur
Minimaal ¾ uur
(op te splitsen in pauzes van minimaal ¼ uur).
Bij collectieve regeling kan de pauze beperkt worden tot ¼ uur.
Arbeidstijd per bereikbaarheidsdienst
24 uur
Consignatie
Een oproep tijdens consignatie is geen dienst, maar wel arbeidstijd.
De arbeidstijd vangt aan op het moment van oproep.

Periode zonder consignatie
Per 28 etmalen 14 perioden van minimaal 24 uur, waarvan ten minste tweemaal 48 uur volledig vrij van arbeid.

Consignatie voor en na een nachtdienst
11 uur voor en 14 uur na een nachtdienst is consignatie niet toegestaan.

Maximumarbeidstijd per 24 uur
13 uur

Maximumarbeidstijd per week
60 uur

Maximumarbeidstijd per referentieperiode (zonder consignatie tussen 00:00 uur en 06:00 uur)
Per 16 weken gemiddeld 48 uur per week.

Maximumarbeidstijd per referentieperiode (met consignatie tussen 00:00 uur en 06:00 uur)
Per 16 weken gemiddeld 48 uur per week.
Als sprake is van 16 of meer keer consignatie tussen 00:00 uur en 06:00 uur in die periode bedraagt de maximumarbeidstijd hetzij gemiddeld 40 uur per week, hetzij gemiddeld 45 uur per week mits bij arbeid uit een oproep tussen 00:00 uur en 06:00 uur uiterlijk om 24:00 uur (middernacht) daarop 8 uur onafgebroken rusttijd is genoten.

Minimumarbeidstijd bij oproep in consignatie
½ uu


Aanvullende of afwijkende regels

Aanvullende of afwijkende regels zoals bijvoorbeeld vastgelegd in de geldende CAO, kunnen als flexibele regels worden gedefinieerd in mDr of als maatwerk worden toegevoegd. Neem hioervoor contact op met info@mijndienstrooster.com of via Contactformulier


Toezicht op naleving Arbeidstijdenwet
Werknemers moeten er zelf op letten dat de wettelijke regels inzake arbeids- en rusttijden worden nageleefd. Als de werknemer het vermoeden heeft dat de Arbeidstijdenwet wordt overtreden, dan kan hij of zij de werkgever hier op aanspreken. Ook is het mogelijk dat de werknemer de ondernemingsraad raadpleegt of informeert.
Tijdregistratie verplicht
Wist u dat het registreren van gewerkte uren wettelijk verplicht is indien de ATW van toepassing is? De Inspectie SZW controleert niet de geplande uren (roosters), maar de gewerkte uren. Eigenlijk heel logisch, want roosters zijn altijd in beweging door verlof, ziekte, overwerk en dienstruilingen. Registreer en controleer (ATW) daarom altijd de gewerkte uren. Indien u als werkgever geen uren registreert, dan is dat direct een overtreding. 

 

Registreer de gewerkte uren nu eenvoudig in mijnDienstrooster. Voor meer informatie klik hier.

Arbeidstijdenbesluit
Het Arbeidstijdenbesluit (ATB) is een onderdeel van de Arbeidstijdenwet (ATW). In het ATB zijn algemene bepalingen opgenomen die het mogelijk maken om op een aantal normen voor arbeids-en rusttijden, voor werknemers van 18 jaar en ouder, af te wijken van de ATW. De regels in de ATW zijn in de meeste situaties wel voldoende, maar voor bepaalde beroepsgroepen en/of sectoren zijn de regels in de ATW niet afdoende omdat de aard van de werkzaamheden kan leiden tot overtredingen. Hierbij kunt u denken aan werkzaamheden binnen de sectoren Brandweer, Zorg of Horeca. Om dit op te vangen zijn er in het ATB diverse afwijkingsnormen bepaald. Het Arbeidstijdenbesluit bevat arbeids- en rusttijden regels die algemeen van toepassing zijn, maar ook regels die alleen voor bepaalde sectoren gelden. Al deze sectoren hebben te maken met zowel regels uit de ATW, maar ook de regels uit het ATB. In de meeste gevallen kan er alleen gebruik worden gemaakt van het ATB als dit is opgenomen in de collectieve regeling.